Morska energetyka wiatrowa – Szanse i wyzwania dla Polski

Morska energetyka wiatrowa zyskuje na znaczeniu na całym świecie, ponieważ stanowi jedno z najbardziej obiecujących źródeł odnawialnej energii. W Polsce ten temat również staje się coraz bardziej aktualny, zwłaszcza w kontekście dążenia do zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych oraz uzyskania niezależności energetycznej. Poniżej sprawdzimy, jakie korzyści niesie za sobą rozwój morskiej energetyki wiatrowej w Polsce i jakie wyzwania mogą stanąć nam na drodze do realizacji tego ambitnego celu.

 

Aktualne cele Polski w zakresie morskiej energetyki wiatrowej

Polska wyznaczyła sobie naprawdę imponujące cele w zakresie morskiej energetyki wiatrowej, ponieważ zakładają one osiągnięcie na Bałtyku do 2030 roku 6 GW mocy, a do 2040 roku aż 18 GW. Wyżej określone cele stanowią część unijnej strategii, która obejmuje osiągnięcie 317 GW mocy w tym sektorze do 2050 roku. Warto zauważyć, że Polska ma znaczący potencjał i może stać się jednym z liderów w tym sektorze, ale skuteczne wdrożenie tych planów wiąże się z przezwyciężeniem szeregu wyzwań. Choć na tę chwilę nie funkcjonuje w Polsce jeszcze żadna morska farma wiatrowa, w lutym rozpoczęto instalację pierwszej morskiej farmy wiatrowej na polskich wodach o nazwie „Baltic Power”.

 

Rola specjalnych stref energetycznych na Bałtyku w rozwoju morskiej energetyki wiatrowej

Jednym z najważniejszych elementów transformacji energetycznej w Polsce jest rozwój morskiej energetyki wiatrowej (w skrócie MEW). W celu odblokowania pełnego potencjału wiatrowego, który eksperci szacują na 31-33 GW, wymagane jest utworzenie Specjalnych Stref Energetycznych. Tego typu strefy to ośrodki przemysłowe zlokalizowane na północy kraju, które będą wykorzystywać tańszą energię generowaną ze źródeł wiatrowych. Takie rozwiązanie ułatwiłoby zintegrowanie KSE (Krajowego Systemu Elektroenergetycznego) z morskimi farmami wiatrowymi na Bałtyku.

 

Wyzwania regulacyjne i administracyjne w rozwoju morskiej energetyki wiatrowej w Polsce

Cel 18 GW do 2040 roku niestety nie jest jeszcze uwzględniony w dokumentach strategicznych i ma zostać zawarty dopiero w przyszłych publikacjach. Aktualna  polityka energetyczna Polski do 2040 roku została wdrożona w 2021 roku, więc nie jest wystarczająco aktualna, zwłaszcza w zakresie morskiej energetyki wiatrowej. Aktualizacja kluczowych dokumentów strategicznych (włączając Krajowy Plan w dziedzinie Energii i Klimatu) jest zaplanowana na rok 2025. 

Ponadto, jak wskazują eksperci, w Polsce dużym problemem w zakresie regulacji jest fakt, iż procedura uzyskiwania pozwoleń jest za długa i zbyt biurokratyczna. Od firm wymaga się uzyskiwania szeregu zgód i pozwoleń, co prowadzi do opóźnień, zwiększa koszty i ryzyko inwestycyjne. Dlatego też, uproszczenie procedur związanych z pozyskiwaniem pozwoleń dla morskiej energetyki wiatrowej jest niezbędne dla przyspieszenia rozwoju tego sektora w Polsce.

 

Wsparcie lokalnego przemysłu wiatrowego

Bez zapewnienia skutecznego wsparcia dla lokalnego przemysłu wiatrowego, w tym dla usługodawców, skuteczny i prężny rozwój morskiej energetyki wiatrowej w Polsce nie będzie możliwy. Lokalne przedsiębiorstwa mogą odegrać wyjątkowo istotną rolę w dostarczaniu niezbędnych komponentów, technologii oraz usług związanych z budową i utrzymaniem farm wiatrowych. Aby to umożliwić, konieczne jest wdrożenie skutecznych zachęt, takich jak ulgi podatkowe, preferencyjne kredyty i zamówienia publiczne skierowane do krajowych firm. Ponadto rozwiązania prawne wspierające lokalne przedsiębiorstwa – na przykład preferencje w przetargach czy też zobowiązania dotyczące udziału krajowych podwykonawców w projektach – mogą zapewnić stabilny rozwój krajowego rynku i zwiększyć konkurencyjność polskich firm na rynku międzynarodowym.

 

Perspektywy międzynarodowej współpracy w zakresie morskiej energetyki wiatrowej

Perspektywy międzynarodowej współpracy w tym sektorze są obiecujące, zwłaszcza w kontekście integracji z rynkami Europy Północnej. Jak zauważają eksperci, ze względu na ambitne cele Polski w zakresie mocy wytwórczych, warto uwzględnić w planach stworzenie nowych połączeń hybrydowych i transgranicznych na naszych wodach. Dobrze zapowiadającymi się kierunkami integracji wydaje się być Dania i Szwecja, które byłyby optymalne do przesyłu energii z morskich farm wiatrowych. Dzięki bliskości tych krajów oraz rozwiniętym sieciom energetycznym, Polska ma szansę na wspólne projekty, wymianę technologii oraz optymalizację efektywności farm wiatrowych. Wspólne inwestycje oraz harmonizacja regulacji mogą przyczynić się do szybszego rozwoju sektora morskiej energetyki wiatrowej, zwiększając konkurencyjność regionu na rynku europejskim.